CMS – czyli jak stworzyć serwis WWW w 15 minut lub mniej?

Przygotowanie serwisu WWW to tak naprawdę pierwszy poważny krok w kierunku dochodowego e-biznesu. Jest on niezmiernie ważny, ponieważ serwis WWW jest podstawą biznesu internetowego. Być może nie jest on elementem decydującym o sukcesie e-biznesu, ale bez niego trudno mówić o jakiejkolwiek działalności biznesowej w internecie.

Jak się okazuje, w obecnych czasach stworzenie dobrego serwisu WWW wymaga nie tylko podstawowej znajomości technologii tworzenia stron, takich jak HTML, czy CSS. Budowanie stron internetowych w oparciu tylko o tego rodzaju technologie jest już przestarzałe, a przede wszystkim nieefektywne, ze względu na problemy z zarządzaniem i edycją dużej ilości treści oraz niemożliwość efektywnego oddzielenia tego, co chce się przekazać od sposobu w jaki chce się to przekazać, czyli wyglądu serwisu WWW. Właściwie w tej kwestii większość początkujących e-biznesmenów ma już dość dobre pojęcie, mając świadomość, że obecnie serwis WWW o wiele łatwiej jest stworzyć w oparciu o profesjonalny CMS. Nie potrzeba kosztownego projektu i zespołu programistów. Lepiej skorzystać z gotowego i sprawdzonego rozwiązania, niż samemu starać się na nowo zaprojektować koło, które może okazać się krzywe.

Co to jest system CMS?

CMS to skrót od angielskiej nazwy Content Management System, czyli po prostu system zarządzania zawartością. Jest to krótko mówiąc aplikacja internetowa pozwalająca stworzyć, a potem łatwo rozbudowywać i aktualizować serwis WWW. Każda strona w taki systemie jest generowana dynamicznie, właśnie w oparciu o aplikację internetową i jest odpowiedzią na to czego zażądał użytkownik. Z reguły w przypadku systemów CMS treść serwisu jest przechowywana w bazie danych.

Przykład

Dla lepszego zobrazowania, czym jest CMS, spójrzmy na następujący przykład (zdecydowanie uproszczony w stosunku do rzeczywistości, ale w oczywisty sposób pokazujący sposób działania systemu zarządzania treścią).

Zwykły serwis bez CMS

Na serwerze znajdują się następujące pliki, z których składa się serwis WWW: index.html, oferta.html, kontakt.html.

Gdy użytkownik otwiera stronę główną serwisu internetowego, serwer WWW wysyła do jego przeglądarki internetowej plik index.html. Kiedy na stronie głównej kliknięty zostanie link Oferta, zostaje wysłany plik oferta.html, a kiedy link Kontakt, analogicznie plik kontakt.html.

Serwis WWW oparty o CMS

Na serwerze znajduje się tylko jeden plik i jest to index.php. Na serwerze działa baza danych, w której znajdują się treści strony głównej, oferty oraz danych kontaktowych.

W takim wypadku, gdy użytkownik trafia do serwisu w pliku index.php następuje odpowiednie sprawdzenie, czego zażądano. Kiedy jest to strona główna, pobierane są z bazy danych odpowiednie treści dla strony głównej. Kiedy natomiast użytkownik chce otrzymać informacje o ofercie, pobierane są treści związane z właśnie tą częścią serwisu. Analogicznie jest w przypadku danych kontaktowych. Kiedy treść, której oczekuje użytkownik zostanie pobrana, jest ona wyświetlana mu tylko przy użyciu pliku index.php. Co ważne w takim pliku znajduje się odpowiednie miejsce, które przeznaczone jest na treść i plik ten zawiera informacje o wyglądzie całego serwisu.

Wnioski

Patrząc na oba te modele łatwo dojść do wniosku, że edycja treści zawartych w plikach w formacie HTML wymaga znajomości tego właśnie języka, co jest oczywiste. W przypadku systemu CMS jest to zmiana tylko i wyłącznie treści poprzez odpowiednie formularze. Oczywiście system CMS formatuje i wyświetla strony w języku HTML, ale użytkownik wcale nie musi go znać by efektywnie zarządzać zawartością.

Istotne jest także to, że kiedy zmienimy wygląd strony w pliku kontakt.html będzie on inny niż w pozostałych plikach, czyli index.html i oferta.html. W związku z tym, aby serwis był jednolity musimy edytować i pozostałe pliki. W przypadku systemu CMS musimy zmienić jedynie wygląd serwisu poprzez edycję pliku index.php. Robimy to tylko raz i mamy nad tym kontrolę tylko w jednym miejscu.


Podstawowym celem każdego systemu CMS jest znaczne ułatwienie dodawania i edycji treści, szczególnie osobom, które nie znają technologii tworzenia stron WWW. Jest to uzyskiwane poprzez wyraźne oddzielenie treści od sposobu jej prezentacji. Więcej teoretycznych informacji na temat systemów CMS można przeczytać w Wikipedii: http://pl.wikipedia.org/wiki/Cms.

Główną i prawdopodobnie najistotniejszą zaletą systemów CMS jest fakt, że pozwalają one w niezwykle szybki, wręcz błyskawiczny sposób uruchomić serwis WWW i wypełnić go treścią. Jest to o tyle proste i wygodne, że nie potrzebna jest do tego celu specjalistyczna wiedza związana z działaniem stron internetowych.

Nowoczesne systemy CMS są konstruowane w taki sposób, by już od samego początku udostępniać twórcy serwisu internetowego podstawowe funkcjonalności, takie jak, oczywiście dodawanie, kategoryzacja i edycja treści, rejestracja i autentykacja użytkowników, dodawanie komentarzy przez odwiedzających, czy przeprowadzanie ankiet. Bardziej zaawansowane CMS umożliwiają także na przykład uruchomienie forum dyskusyjnego, czy galerii zdjęć z możliwością ich oceniania przez użytkowników.

Tak naprawdę funkcjonalności serwisu WWW jest mnóstwo, a coraz to nowsze będą się pojawiać wraz z rozwojem internetu, tak jak miało to miejsce w wypadku chociażby serwisu YouTube, który umożliwił swoim użytkownikom dodawanie filmów.

Wygląda więc na to, że przed twórcami systemów CMS stają codziennie nowe wyzwania. Oznacza, to że aby sprostać wymaganiom użytkowników CMS musi być skonstruowany tak, aby mógł być rozwijany w sposób prosty i nie wymagający ciągłego, ponownego oprogramowywania wszystkich jego funkcjonalności.

Niestety jest jedna wada systemów CMS. Każdy serwis WWW ma nieco odmienne wymagania i trudno dogodzić każdemu. Większość CMS jest budowana w taki sposób, aby były jedynie podstawą, którą można rozbudowywać o kolejne funkcjonalności. W większości przypadków, szczególnie kiedy budowany jest mniej wymagający serwis WWW, skorzystanie z systemu CMS będzie wyborem naturalny i najlepszym. W pozostałych sytuacjach okazać się może, że konieczne będzie stworzenie całego serwisu WWW od podstaw, ale bardzo często można skorzystać z drogi prostszej – rozbudować obecny CMS, tak aby odpowiadał konkretnym wymaganiom.

Który CMS wybrać?

Kiedy przychodzi więc moment na wybór systemu CMS, który ma być fundamentem serwisu e-biznesowego trzeba sobie odpowiedzieć przede wszystkim na pytanie, czy wybrany produkt rzeczywiście pozwala w prosty i intuicyjny sposób stworzyć serwis WWW, a następnie nim zarządzać i czy będzie mógł być w prosty sposób rozszerzany o nowe funkcjonalności, te istotne z punktu widzenia konkretnego e-biznesu (na przykład dodanie do serwisu WWW obsługi płatności za pomocą wiadomości SMS). Niezmiernie ważne przy wyborze systemu CMS jest wsparcie oraz to, czy będzie on w jakiś sposób rozwijany i wzbogacany o nowe funkcjonalności.

W takim wypadku jak zawsze trzeba określić, jaki jest cel serwisu internetowego, jakiego rodzaju funkcjonalności ma dostarczać. Planowanie zawsze powinno poprzedzić działanie. Należy, mając już wyznaczony cel porównać kilka dostępnych systemów CMS i sprawdzić, który w największym stopniu spełnia określone, istotne dla przygotowywanego serwisu WWW, wymagania.

Osobiście uważam, że jeżeli nie jest to konieczne, nie warto płacić za CMS, ale skorzystać z oprogramowania darmowego. Większość bezpłatnych rozwiązań spełnia całą gamę podstawowych wymagań stawianych tego rodzaju aplikacjom, a często oferują jeszcze więcej. Na pewno sprawdzą się w znacznej części przypadków. Dlatego też w sytuacji wyboru CMS polecam sprawdzenie kilku dostępnych bezpłatnie systemów, a kiedy okażą się niewystarczające, rozeznanie się w usługach płatnych. Ja od dawna jestem zwolennikiem systemu CMS Drupal, który uważam za najlepsze tego rodzaju rozwiązanie i do tego całkowicie bezpłatne.

Podsumowując, niezbitym faktem jest, że systemy zarządzania treścią zdecydowanie uprościły tworzenie serwisów WWW. Należy jednak pamiętać, że nie są one same w sobie serwisami WWW. Są tylko niezwykle przydatnym narzędziem do ich tworzenia. Jeżeli chcemy stworzyć serwis WWW należy pamiętać o etapie planowania i określania wymagań. Znając cele zdecydowanie łatwiej znajdziemy CMS, który pomoże je osiągnąć i pozwoli błyskawicznie stworzyć serwis internetowy.